What is p-value
Updated: Apr 6, 2023
บทความนี้จะพูดถึงเรื่อง p-value แบบที่กระชับและเข้าใจง่ายที่สุด
หากพูดถึงสถิติสำหรับการวิจัย ก็มักจะพบเจอคำว่า "significant" หรือที่เรียกกันสั้นๆ ว่า "ซิก" ซึ่งมีความหมายที่เข้าใจได้อย่างง่ายๆว่า "ซิกก็คือโอเค" แสดงว่าผลการทดสอบสถิติเป็นไปตามที่ต้องการ
แต่ภายใต้ความหมายนั้น มีเรื่องราวอยู่เล็กน้อย บทความนี้ จะมาเล่าให้ฟัง
outline:
1.ความหมายของ p-value
อย่างที่เกริ่นไปข้างต้นเกี่ยวกับคำว่า significant ซึ่งมีความเกี่ยวโยงมาถึง p-value ว่าง่ายๆ ก็คือ มันคือเรื่องเดียวกัน เรามักจะพูดว่า ผลการทดสอบนี้ ซิก หรือไม่ หากซิก ก็แปลว่าผ่านตามต้องการ ทีนี้ เรามาอธิบายเพิ่มเติมกันหน่อยครับ
ในโปรแกรมยอดฮิตอย่าง SPSS จะใช้คำว่า Sig. และมีตัวเลขแสดงในตาราง ซึ่งค่าที่แสดงเนี่ยแหละคือค่า p-value จากนั้น เราก็จะพิจารณาว่า ค่า p-value ตัวนี้ นั้นผ่านเกณฑ์หรือไม่ โดยเกณฑ์ที่นิยมตั้งไว้ ก็คือ 0.05
หาก p < 0.05 หมายถึง significant หรือ มี นัยสำคัญทางสถิติ (แตกต่างกัน สัมพันธ์กัน)
หาก p > 0.05 หมายถึง non-significant หรือ ไม่มี นัยสำคัญทางสถิติ (ไม่แตกต่างกัน ไม่สัมพันธ์กัน)2.การนำค่า p-value ไปใช้
ทีนี้เวลาเราจะไปเขียนตาราง ก็จะใช้คำว่า p-value แต่เราจะเอาค่า "Sig." ในโปรแกรมไปใส่ เช่น ในโปรแกรมมีค่า Sig. = 0.045 เราก็จะเอาค่านี้ไปใส่ในตารางเลย ในช่อง p-value
ภาพนี้ เป็นผลจากโปรแกรม จะเห็นว่าในตารางใช้คำว่า Sig. โดยมีค่า 0.000
ภาพนี้เป็นการนำเสนอตาราง โดยนำค่า Sig. = 0.000 มาใส่ในช่อง p-value
นอกจากนี้ เวลาทำตาราง เขียนรายงาน เราจะห้อยข้อความไว้ใต้ตาราง เพื่อกำกับไว้ว่าค่า p-value นั้นอยู่ในระดับใด ซึ่งโดยทั้วไปมีอยู่ 2 ระดับ คือ
นัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 นิยมเขียนเป็น p<0.05 ไม่ว่าค่า p จะเป็นเท่าไรก็ตาม ถ้ามีค่าน้อยกว่า 0.05 ก็จะเขียนครอบคลุมในระดับนี้
นัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 นิยมเขียนเป็น p<0.01 ไม่ว่าค่า p จะเป็นเท่าไรก็ตาม ถ้ามีค่าน้อยกว่า 0.01 ก็จะเขียนครอบคลุมในระดับนี้
แต่ก็มีโอกาสที่จะพบว่า มีการเขียนถึงระดับ 0.001 เพื่อระบุลงลึกให้ชัดไปเลยว่ามีนัยสำคัญมากจริงๆ เช่น ค่า p-value = 0.000 ก็มักจะเขียนเป็น p<0.001 เป็นต้น
3.ความเกี่ยวข้องของ p-value กับ t-value
แล้วเจ้า p-value ไปเกี่ยวข้องอะไรกับ t-value ขอเล่าแบบนี้ก่อนว่า ถ้าเราทดสอบด้วยสถิติพื้นฐานทั่วไป เช่น Independent sample t-test (อ่านต่อใน basic series เรื่อง t-test) จะมีค่า t ซึ่งเป็นสูตรในการคำนวณสถิติที่ชื่อ t-test นี้ ดังนั้นในตาราง ก็จะแสดงเป็นค่า t มาให้
ภาพนี้ เป็นผลจากการวิเคราะห์ t-test ก็จะมีค่า t ปรากฏอยู่
โดยหลักการแล้ว ค่า t คือค่าสถิติจากสูตร t โดยค่า t นี้ สามารถพิจารณานัยสำคัญทางสถิติได้ด้วย โดยมีค่าระหว่าง -1.96 ถึง +1.96 (ลบหนึ่งจุดเก้าหก ถึง บวกหนึ่งจุดเก้าหก) หากค่าอยู่ในระหว่างช่วงนี้ จะถือว่า "ไม่มีนัยสำคัญทางสถิติ" ถูกต้องแล้ว ถ้ามีค่าอยู่ในช่วงนี้ เช่น มีค่า 1.053 ก็ตกอยู่ในช่วงนี้ จึงถือว่าไม่มีนัยสำคัญทางสถิติ ลองดูภาพด้านบนประกอบ จะเห็นว่ามีค่า t=1.053 และมีค่า Sig.=0.293 ซึ่งเป็นผลที่สอดคล้องกัน
ตรงนี้ กำลังจะบอกว่า เราสามารถพิจารณาจากค่า t ได้ ว่าผลการทดสอบนั้นมีนัยสำคัญทางสถิติหรือไม่ ซึ่งจริงๆ แล้วเบื้องหลังการออกค่า p-value (Sig.) ก็จะนำค่า t ไปเทียบตาราง t-distribution ด้วย df ที่กำหนด ก็จะพบค่าวิกฤต (critical value) แล้วก็มาเทียบเป็นค่า p-value นั่นเอง
ภาพตาราง t-distribution
ที่มา: https://www.tdistributiontable.com/
มีอะไรให้ลองเล่นๆ กันครับ ลองเข้าเว็บที่เป็น statistic calculator แล้วนำค่า t กับ df ไปใส่ดูแล้วดูว่าได้ค่า p-value เท่าไร ลองเข้าที่เว็บนี้เลย http://www.statdistributions.com/t/
ลองนำค่าในภาพตัวอย่างไปทดสอบดูนะครับ t=1.053, df=609 จะได้ p-value = ???
เพิ่มเติม: หากใช้โปรแกรมอื่นที่ไม่ใช่ spss อาจไม่เจอคำว่า Sig. จะเจอแต่คำว่า p หรือ p-value 4.สรุป
ขอสรุปเป็นความเข้าใจง่ายๆ ดังนี้
Sig. กับ p-value คือตัวเดียวกัน แต่ในตารางนำเสนอควรใช้คำว่า p-value เพราะเป็นภาษาทางสถิติ
Sig. จะมีในโปรแกรม SPSS ในโปรแกรมอื่น จะใช้คำตรงคือ p-value เลย
หากค่า p < 0.05 จะถือว่ามีนัยสำคัญ หรือ "ซิก"
หากค่า t-value อยู่ "นอกช่วง" -1.96 ถึง +1.96 จะถือว่ามีนัยสำคัญ
ร่วมติดตามได้ทุกช่องทาง
follow or subscribe in any channel
tel.086-555-5949
line: @SmartResearchThai
Blockdit: SmartResearchThai
Youtube: SmartResearchThai
Facebook: SmartResearchThai
This was an interesting read, especially because fv88 information is explained in a straightforward way. Good-quality content should answer common questions while helping readers understand the bigger picture, and this article does that quite well. I found several points worth considering and will be exploring the subject in more detail.
This is a great example of useful online 88vbet that focuses on providing readers with practical information. I especially appreciate the clear writing style because it makes the subject easier to understand. Articles like this can be helpful for people who are researching the topic and want to learn more before exploring their available options.
I found this article quite useful because it uu88 the topic in a simple and reader-friendly manner. The information feels organized, relevant, and easy to follow from beginning to end. It is always helpful to come across content that provides useful details while still keeping the reading experience smooth and interesting.
Chào mọi người! Tôi đã dành chút thời gian khám phá trang web này sau khi tình cờ thấy người ta nhắc đến https://s66bp.com/ trong một cuộc thảo luận về game. Thiết kế trang web khá rõ ràng với các mục trò chơi được phân loại hợp lý. Việc chuyển đổi giữa các trò chơi slot và bàn chơi trực tiếp diễn ra rất mượt mà, và tốc độ tải trang cũng rất ổn định. Các điều khoản khuyến mãi được giải thích một cách rõ ràng và dễ hiểu. Các tính năng cơ bản của tài khoản hoạt động đúng như mong đợi, góp phần tạo nên cảm giác tin cậy tổng thể. Đối với nhu cầu giải trí thông…
This is a very informative and explainedIPTVUKGo article. I really appreciate the way you have covered the topic in simple language because it makes the information much easier to understand, especially for readers who are new to this subject. The practical details and clear explanation make the post useful rather than just informative. I will definitely keep these points in mind and look forward to reading more helpful content like this in the future.